دیپلماسی خارجی نوین آمریکا و تأثیرات آن بر سیاست منطقهای دولت پهلوی دوم (1357-1348 ش)

می خواهم بگویم که به همین دلیل است که ما همیشه این وضعیت حساس را بین یک حضور استراتژیک یا مشخص تر و کشورگشایی های عظیم و عملیات های تثبیتی دوره دولت جرج دابلیو بوش داریم. آیا دکترین امنیت ملی یا سیاست خارجی آمریکا طی سال های اخیر در مواجه با ایران تغییر کرده است؟ این گونه نکات و مواردی دیگر که در زیر آورده خواهد شد حاکی از ظهور یک مساله بنیادی در سیاست خارجی آمریکاست: آمریکای امروز، آمریکای ۱۹۵۱ نیست. در مجموع، تجربه فوق العاده ای بود و افتخار بزرگی برای من خواهد بود که یک بار دیگر به ایران برگردم. شاخص دیگر برای سنجش افول قدرت منطقهای آمریکا، توان این کشور در جلوگیری از نقشآفرینی رقبای بینالمللیاش در غرب آسیاست. بر این اساس، هدف راهبردی بازدارندگی، تقویت قدرت و توان دفاعی کشور بهمنظور فرسودن یا فرسایش قدرت دشمن و تحمیل هزینه حداکثری به نیروی مهاجم است. برخی استدلال میکنند که جایگاه منطقهای ایران بر اثر راهبردهای اشتباه آمریکا ارتقا یافته، در پاسخ باید گفت درست است که اشتباههای راهبردی و محاسباتی آمریکا در این زمینه اثرگذار بوده است، اما اگر یک بازیگر عرصه سیاست، توان و قدرت لازم برای ایفای نقش مؤثر در این بازی پیچیده نداشته باشد، آیا میتواند از این وضعیت به نفع منافع خود استفاده کند؟

با توجه به این شرایط، ما شاهد بودیم که حتی بررسی نقش عربستان سعودی در حوادث 11 سپتامبر غیرقانونی اعلام شده و حتی اوباما تهدید کرده است که اگر قانونی در این رابطه به تصویب برسد، آن را وتو خواهد کرد. شما به عنوان کارشناس امنیتی، فکر می­کنید چنین رویکردی امنیت ملی آمریکا را تضعیف می­کند؟ شما چه نگاهی به این موضوع دارید؟ البته علاوه بر موضوع سوال شما، تا حدودی نیز صحبت های متفاوتی از این فرضیه را مطرح می کنم. این مقاله، صحبت های زیادی را در مورد این موضوع سیاسی پیش می کشد. با دیدگاه آمریکایی نیز به این موضوع فکر کنید: شما اخیرا با کاهش قیمت نفت مواجه شده اید و آمریکا مانند گذشته به نفت عربستان وابسته نیست. پس در نتیجه اوباما بایستی به همراه معاون خود، جو بایدن، به کل منطقه سفر می­کرد تا به متحدانمان اطمینان بدهد که ما شما را رها نکرده ایم.

پس تصور و برداشت شخصی و تفسیر من این است که آمریکا هم چنان باید نشان دهد که از متحدان خود حمایت می­کند، و قصد ندارد اجازه بدهد برای سعودی­ها هیچ گونه اتفاق محتملی بیفتد. ما همیشه نمی دانیم که چه اتفاقی خواهد افتاد اما آن چه می­دانیم این است که انتخابات کنونی همه، از جمله جمهوری خواهان، را شگفت­زده کرده است. در نتیجه می بینیم که اوباما اغلب استراتژی هایی را به کار گرفته است که تلاش می کند، اغتشاشات منطقه ای را مدیریت کند تا اینکه همیشه به طور مستقیم دخالت داشته باشد. وزیر خزانهداری آمریکا و معروف به «برنامهنویس تحریمها» علیه ایران است. این استاد دانشگاه در پایان تاکید کرد: کنگره آمریکا تنها تلاش خواهد کرد که فضا را علیه اوباما و دولت او تند کند ولی قطعا حرف های نماینده های کنگره همچنان کلیشه ای باقی خواهد ماند . نه ولیعهد آمد و نه پادشاه گرچه او پیر است ولی فرماندار ریاض به استقبال آمد.

ایلینگ: شایان ذکر است که این یک شکست دوحزبی بوده است. از دیدگاه من، علت این که اوباما آمد و گفت که نمی­خواهد از این قانون حمایت کند، این است که او می­داند کشوری مانند عربستان سعودی، اگر از آمریکا رو گردان شود، می­تواند خرابکار تر از آنچه که هست، باشد. کنگره باید این قانون را تصویب کند و اوباما گفت که این قانون را وتو می­کند زیرا این قانون ضد منافع راهبردی عظیم­تر آمریکا می باشد. در نتیجة خودداری ایران از پذیرش پیشنهادهای امریکا، بانک صادرات این کشور پرداخت وام 120 میلیون دلاری و همچنین وام 25 میلیون دلاری را که برای اجرای برنامههای عمرانی و کشاورزی ایران به تصویب دولت واشنگتن رسیده بود لغو کرد. آنها از آنچه که ما انجام دادیم، عصبانی و ناراحت بودند. به همین دلیل است که من فکر می­کنم ممکن است آنها بیایند و بگویند شما نباید این کار را انجام بدهید چرا که این پیغام آنها به شرکای خود در خلیج فارس است که ما شما را رها نکرده ایم.

دیدگاهتان را بنویسید