ضرورت تغییر سیاست خارجی آمریکا در عصر جدید

اولویت اول بایدن در قبال مسأله ایران، از سرگیری مذاکرات است تا به توافقی برای حفظ امنیت بینالمللی در قبال سلاحهای هستهای دست یابد؛ اما در این راه، هم با فشار دموکراتها و هم جمهوریخواهان آمریکا روبروست. به باور وی، دولت باید به شرکتهای فناوری فشار بیاورد تا شیوههای خود پیرامون حفظ حریم خصوصی، نظارت و نفرت پراکنی را اصلاح کنند. اگر آمریکاییها واقعاً بهدنبال تضعیف داعش از منطقه هستند، راهی جز همکاری با دولت مرکزی سوریه ندارند. فشار برای دموکراتیزاسیون زودرس میتواند باعث تضعیف چشمگیر رژیمهای طرفدار ایالات متحده و ظهور نظامهای دیکتاتوری، تئوکراتیک و متعصبتر گردد. اگرچه هیچ نظریهای درباره روابط بینالملل نمیتواند رفتار سیاست خارجی ترامپ در قبال ایران را توضیح دهد، اما نظریه اجبار نزدیکترین نظریه موجود در میان نظریههای روابط بینالملل است که میتواند سیاست خارجی ترامپ در قبال ایران را تبیین کند. گرچه این کلمه دارای ابهام است، لکن در گفتار دیپلماتها و رسانههای نزدیک به دولت ایران چنین تعریف شده که دستور کار این کشور در مذاکرات، رفع تحریمهای هستهای و غیرهستهای است.

بر اساس مصوبه مجلس ایران، مذاکرهکنندگان این کشور باید در خصوص رفع «تمام تحریمها» مذاکره کنند. بهویژه اینکه دولت فعلی اسرائیل و ایالات متحده آمریکا، هماهنگی و اتحاد سابق در خصوص احیای برجام را ندارند. موضع روسیه در خصوص مذاکرات وین، قدری پیچیدهتر است. ویرانی ناشی از همهگیری ما را احاطه کرده است، بهطوریکه بیش از نیم میلیون نفر را به کام مرگ کشانده، میزان گرسنگان جهان را دوچندان کرده و شدیدترین بحران اقتصادی از زمان «رکود بزرگ» را رقمزده است. بایدن کشوری را تحویل میگیرد که دچار اختلافات شدید سیاسی است، هزاران نفر در آن به دلیل ابتلا به کرونا در حال مرگ هستند و نرخ بیکاری همچنان بالاست. به گزارش خبرآنلاین، «علی باقری کنی» که به لندن سفر کرده است، این مطلب را در پاسخ به سووال مجری سیانان درباره شرایط افغانستان از نگاه ایران بیان داشت. 24/7/58 ، گزارش سفارت آمریکا در تهران: ائتلاف بین شریعتمداری، مجاهدین خلق و جبهه ملی می تواند بسیار نیرومند و سهمگین باشد.

4. در شرایطی که آنها با این سنجش ها سر و کله می زنند، هم در واشنگتن و هم در تهران چه بسا که دیپلماسی با گفتگوهای دو طرف بر سر آینده برنامه هسته ای ایران جان بیشتری بگیرد. در چنین شرایطی دستیابی به توافق در آینده نزدیک تقریبا غیرممکن است. هنوز روشن نیست که هدف از انتخاب وندی شرمن برای معاونت وزارت خارجه، استفاده از او به عنوان مهره اصلی برای مذاکره با ایران است یا خیر. تهران: مؤسسه چاپ و انتشارات وزارت امور خارجه. وندی شرمن، گزینه بایدن برای معاونت وزارت خارجه نیز وجود چنین مشکلاتی را تایید کرده است. همچنین به نظر او بعید است که کنگره حاضر شود فشارهای مالیِ تحمیل شده بر ایران که با هدف جلوگیری از دستیابی ایران به سلاح هستهای طراحی شده، لغو کند. امروز یکی از دغدغههای آمریکا همین نکته است که نه خود میتواند در منطقه موازنهسازی کند و نه با احاله این مسئولیت به برخی کشورهای منطقه، آنها توانایی چنین کاری را خواهند داشت.

در فضای نوین، ایدههای تجدیدنظرطلبانه و منتقد به عملکرد صهیونیسم نیز رو به تزاید بوده و اعتراض به عملکرد دولت و ارتش علیه فلسطینی­ها، رو به افزایش گذاشته است. آنچه باعث شد پس از تصویب قطعنامه 2231 سازمان ملل متحد و اجرای برجام، کشورها و موسسات مالی و صنعتی بینالمللی تمایل چندانی جهت مشارکت با تهران نداشته باشند، تحریمهای دلاری آمریکا علیه جمهوری اسلامی ایران بود. چگونگی رابطه با ایران در صدر دستور کارهای سیاست خارجی آمریکا در زمان دولت اوباما قرار داشت. در 28 اردیبهشت 1330، یک روز پس از تسلیم تذکاریة دولت انگلیس به ایران، که در آن از اقدام دولت ایران در اجرای قانون ملّی کردن صنعت نفت به عنوان اقدام و حق نامشروع یاد کرده بود، دولت امریکا بیانیهای راجع به نفت ایران منتشر کرد که نشاندهنده جهتگیری امریکا به نفع انگلیس بود. در این بیانیه، دولت امریکا، ضمن ابراز نگرانی عمیق از اختلافات فیمابین ایران و انگلیس، خواستار آن شده بود که انگلستان به ایرانیان در امور نفت حق کنترل و سهم بیشتری بدهد و از ایران نیز خواسته شده بود نسبت به تصمیم ملّی شدن صنعت نفت دقت و خویشتنداری نشان دهد. در بیانیه آمده بود: «آیا خلع ید از شرکت مستقرة انگلیس میتواند درواقع حداکثر منافع ممکنه برای ایران باشد یا خیر؟

ریچارد گولدبرگ، مشاور ارشد بنیاد دفاع از دموکراسی که مشاور دولت ترامپ بود، معتقد است قانون گذاران كنگره مانع از لغو تحریمهای سپاه پاسداران و سایر بازیگران ایرانی كه آمریكا آنها را حامی تروریسم میداند، خواهند شد. همین عامل باعث شد در دورههای قبلی مذاکره، حلوفصل برخی موضوعات، دچار مشکل شده است و زمان زیادی صرف انتقال نقطه نظرات آمریکا و ایران توسط دیگر کشورها شود. او در حالی به تغییر طالبان اشاره کرده است که هماکنون حکومت سرپرستشان محدودیتهای زیادی را بالای رسانهها و شهروندان وضع کرده است. این اولین دور مذاکرات در دولت سیدابراهیم رئیسی، رئیسجمهور ایران با ترکیب نفرات و تیم جدید است که به گفته خودشان با رویکردی تازه به وین رفتهاند. پیشتر نیز علی باقری کنی، رئیس این تیم گفته بود که در وین، «مذاکره هستهای» نخواهیم داشت و صرفا بحث درمورد لغو تحریمها مذاکره میکنیم». گرچه طبیعی است تمامی تحریمهای جمهوری اسلامی توسط آمریکا لغو نشود و نخواهد شد، اما به نظر میرسد منظور مذاکرهکنندگان ایران «تحریمهای در تزاحم با برجام» و استفاده این کشور از منافع آن است. این کشور هنوز مخالفت خود را با ادامه دخالت آمریکا در منطقه اعلام نکرده است.

دیدگاهتان را بنویسید